Kısa cevap. Güvenlik filesi, düşmeyi, girişi ya da kaçışı fiziksel olarak durdurmak için gerilen ağların genel adıdır. Başlıca çeşitleri: inşaatta düşen kişiyi yakalayan güvenlik ağı (TS EN 1263-1), evde balkon, pencere ve kedi filesi, kuş filesi, havuz filesi, spor alanı fileleri ve depoda raf emniyet filesi. Her biri farklı ip kalınlığı, göz aralığı ve bağlantı biçimiyle yapılır; biri diğerinin yerine kullanılmaz.
Güvenlik filesi denince herkesin aklına başka bir şey gelir: müteahhit şantiyedeki kalın ağı, anne baba balkondaki şeffaf fileyi, fabrika müdürü çatı altındaki kuş filesini düşünür. Hepsi doğrudur; ama bu fileler birbirinin yerine kullanılamaz. Bu yazıda güvenlik filesi çeşitlerini, nerede kullanıldıklarını ve seçerken nelere bakıldığını tek tek anlatıyoruz.
Önce soru: neyi durduracak?
Doğru fileyi seçmenin yolu ürün adından değil, durdurulacak şeyden geçer. Düşen bir insanı tutmak, bir kedinin balkondan atlamasını engellemek, bir güvercini çatı altından uzak tutmak ve bir topu sahanın içinde tutmak dört ayrı iştir. Her birinde ip kalınlığı, göz aralığı, malzeme ve bağlantı biçimi değişir. Bu yüzden keşifte ilk sorduğumuz şey "hangi file" değil, "neye karşı" sorusudur.
İnşaatta: güvenlik ağı ve kapama filesi
Şantiyede iki ayrı ürün vardır. Birincisi inşaat güvenlik filesi, yani güvenlik ağıdır: düşen kişiyi ve malzemeyi yakalamak için yapılır, TS EN 1263-1 standardına göre test edilir, kenarı halatla geçilir ve kat araları, döşeme boşlukları, cephe gibi yerlerde kurulur. İkincisi cephe kapama filesidir: toz ve küçük parçayı tutan sık gözlü bir perdedir, insan yakalamaz. İkisi aynı şantiyede birlikte kullanılır. Ayrıntısı inşaat güvenlik filesi, iskele güvenlik filesi ve asansör boşluğu güvenlik filesi sayfalarında.
Binada: apartman boşluğu, merdiven ve galeri
Bitmiş binalarda da açık boşluklar vardır: apartman aydınlığı, merdiven kovası, AVM ve okullardaki galeri boşlukları. Buralarda file hem düşmeyi önler hem boşluğa atılan çöpü ve eşyayı tutar. Merdiven boşluğunda düşey ya da yatay gerilen file, özellikle okul ve hastane gibi kalabalık binalarda tercih edilir. Apartman boşluğu filesi ve merdiven güvenlik filesi sayfalarına bakabilirsiniz.
Evde: balkon, pencere ve kedi filesi
Evde en çok kurulan fileler balkon ve pencere filesidir. Amaç çocuğun, evcil hayvanın ya da eşyanın düşmesini önlemektir. Bu filelerde manzarayı kapatmayan şeffaf ya da ince ip, rüzgâra dayanıklı bağlantı ve kedinin tırmanıp geçemeyeceği bir göz aralığı aranır. Kedi filesi aynı mantıkla kurulur ama kedinin dişine ve tırnağına dayanacak ip seçilir. Balkon güvenlik filesi, pencere güvenlik filesi ve kedi güvenlik filesi sayfalarında örnekler var.
Çatıda ve cephede: kuş filesi
Kuş filesi, güvercin ve diğer kuşların balkona, saçağa, çatı altına ya da klima dış ünitesinin arkasına yerleşmesini önler. Kuşa zarar vermez; yalnız yüzeyi kapatır. Göz aralığı gelen kuşun boyuna göre seçilir: güvercin için daha geniş, serçe için daha sık göz. Kuş filesi sayfasında uygulamaları bulabilirsiniz.
Bahçede: havuz filesi
Havuz filesi, havuzun çevresini ya da üstünü kapatarak çocuk ve evcil hayvanın suya düşmesini önler; yaprak ve çöpün havuza dolmasını da azaltır. Sitelerde ve villalarda en çok kış aylarında, havuz kullanılmazken kurulur. Havuz güvenlik filesi sayfasına bakın.
Spor alanlarında: tavan, çevre ve kale fileleri
Halı saha, basketbol, voleybol ve tenis alanlarında file topu sahanın içinde tutar ve çevredeki yapıyı, yolu ve izleyiciyi korur. Halı sahada tavan filesi, çevre filesi ve kale arkası tampon filesi ayrı ayrı kurulur; ip kalınlığı topun hızına göre seçilir. Halı saha tavan filesi ve halı saha çevre filesi sayfalarında ayrıntı var.
Depoda ve fabrikada: raf emniyet ve kapama filesi
Yüksek raflı depolarda raf arkasına gerilen emniyet filesi, düşen koli ve paletin koridora ulaşmasını önler. Fabrikalarda ise geniş alanları bölmek, makine çevresini kapatmak ya da kuşu içeri almamak için kapama filesi kullanılır. Raf emniyet filesi ve fabrika kapama filesi sayfalarına bakabilirsiniz.
Hepsinde ortak olan: ölçü ve montaj
Hangi çeşit olursa olsun, bir filenin işini yapıp yapmayacağını belirleyen şey ürün kadar montajdır. Ölçü yerinde alınır, file ölçüye göre hazırlanır, kenar ve bağlantı noktaları yükü dağıtacak şekilde kurulur. Gevşek bırakılan bir file rüzgârda yıpranır; fazla gergin kurulan bir güvenlik ağı ise düşüşü yumuşatamaz. İstanbul'un 39 ilçesindeki uygulamalarımız için İstanbul güvenlik filesi sayfasına bakabilir, ölçü ve fotoğraf göndererek teklif isteyebilirsiniz.